Saturday, July 30, 2005

مسابقات شطرنج ابن سيناي همدان

مسابقات شطرنج ابن سيناي همدان با برتري تيگران كوتانجيان از كشور ارمنستان به پايان رسسيد. اين رقابت ها در يازده دور و در خانه شطرنج همدان برگزار شد

امام جمعه همدان: خاتمي در تحولات اساسي دولت نقش بسزايي داشت

نماينده ولي‌فقيه دراستان و امام جمعه همدان گفت: سيد محمد خاتمي رييس جمهوري اسلامي در طول هشت سال گذشته نقش بسزا و موثري در تحولات سياسي واقتصادي ايران داشته است.

آيت‌الله "غياث‌الدين طه‌محمدي" درخطبه‌هاي نماز جمعه همدان افزود: خاتمي با همكاري و همدلي دولت خود خدمات ارزشمندي به ملت ايران عرضه كرد.

وي با اشاره به روي كار آمدن رييس جمهوري منتخب گفت : دعاي خير و پشتيباني مردم هميشه موجب موفقيت دولت مردان است.

وي گفت: كابينه جديد براي تحقق اهداف و آرمانهاي مقدس جمهوري اسلامي نياز به حمايت همه جانبه مردم دارد.

آيت الله محمدي با ابراز تاسف از انفجارهاي اخير شهر لندن و همچنين شيخ‌الشرم كشور مصر، اسراييل را مسبب اين حملات جنايت آميز دانست.

امام جمعه همدان اضافه كرد: نقاب سياهي و پليدي هيچ وقت از چهره اسراييل جنايت كار پاك نمي‌شود و تنفر ملتهاي مختلف جهان از اين كشور خونخوار ابدي باقي خواهد ماند.

وي خاطرنشان كرد: متاسفانه عاملان اين همه جرم و جنايت در دنيا افرادي هستند كه از پايمال كردن خون انسانهاي بي‌گناه لذت مي‌برند.

وي در ادامه هممچنين با تبريك فرا رسيدن هفته گراميداشت زن، از حضرت فاطمه (س) به عنوان اسوه تقوي زنان عالم ياد كرد.

امام جمعه همدان خاطرنشان كرد: داشتن اجتماعي سالم و عاري از فساد و تباهي تنها با تربيت صحيح فرزندان از سوي والدين به خصوص مادران ميسر است.

امام جمعه همدان: احترام به روحانيت را خود بايد به مردم بياموزيم

امام جمعه همدان: احترام به روحانيت را خود بايد به مردم بياموزيم

نماينده ولي فقيه در استان و امام جمعه همدان روز پنج شنبه گذشته در گردهمايي معمرين و مسئولان مركز خدمات حوزه هاي علميه در سالن اجتماعات سازمان تبليغات اسلامي افزود: روحانيت در دوران پيروزي انقلاب بلاها و سختي هاي بسياري كشيده و اكنون زمان ترميم زخم هاي كهنه رسيده است

وي خاطر نشان كرد: همين كه روحانيون سختي هاي كار را تحمل كرده و لباس گرانقدر روحانيت را بر تن تحمل مي كنند خود جاي تقدير و تشكر دارد
امام جمعه همدان اظهار داشت: مشكل اصلي روحانيون، فقر، محروميت و محدوديت است و اين سه عامل مانع از اين مي شود كه فرزندانشان به تحصيل در حوزه بپردازند
وي بيان كرد: مظلوميت و محدوديت روحاني در اوج قدرت جاي تقدير و قدرداني دارد و در جامعه ما كه به سرعت متحول مي شود جايگاه روحاني بسيار تغيير كرده است

نماينده ولي فقيه در استان گفت: زماني مردم مانند ما ته آب ليواني كه روحانيت نوشيده بود به قصد و نيت شفا ميل مي كردند اما اكنون بي احترامي به روحانيت رواج پيدا كرده است

آيت ا... محمدي اضافه كرد: زماني اسراييل اعلام كرده بود كه روزي بايد فرا رسد كه مردم لباس روحانيت را در موزه ها ببينند و ما بايد از اين هدف شوم جلوگيري كنيم

وي با انتقاد از اين كه برخي از طلبه ها لباس روحانيت را نمي پوشند علت اين امور را توهين به اين لباس مقدس و يا مشكل معيشتي بيان كرد و افزود: ما بايد در جهت رفع اين مشكلات تلاش نماييم
آيت ا... محمدي بي احترامي طلبه هاي جوان به روحانيون سالخورده را از دلايل بي احترامي مردم به اين قشر دانست و گفت: جايگزيني طلبه هاي جوان در مساجد به جاي روحانيون كهنسال بايد با احترام و حفظ مقام و جايگاه آنان صورت گيرد


- به نقل از روزنامه ي هگمتانه

Thursday, July 28, 2005

نگاهي به زندگي دكتر بشيريه




از وبلاگ ارزشمند ترجمان

خبرهاي كوتاه از همدان

- در محافل سياسي شهر خبر از ابقاي استاندار فعلي همدان در تشكيلات دولت بعدي شنيده مي شود كه اين موضوع در صورت صحت خبر به لحاظ ايجاد چو ثبات سياسي و اقتصادي براي استان و جذب سرمايه گذاراني كه به دنبال مناطق بي جار و جنجال اند، خبري خوب ارزيابي ميشود.

- دولت، تجارت و خدمات دولت الكترونيك در همدان، در هفته گذشته افتتاح شد.

- امور آب استان همدان پس از مدتها از كرمانشاه مستقل شد و به اين ترتيب با جذب بودجه مستقل، شاهد رونق فعاليت هاي اين بخش پس از ركود دولت سازندگي خواهد بود. همچنين وزير نيرو در همدان وعده داد كه با تكميل طرح آبرساني از سد تلوار زنجان به استان همدان، مشكل مناطق قهاوند و ... كه بر اثر استحصال بي رويه از منابع زير زميني براي نيروگاه مفتح بوجود آمده تا حدودي مرتفع خواهد شد.

-پنجمين نمايشگاه بين المللي استان افتتاح شد

-كلنگ شهربازي ارم همدان در دو و نيم هكتار از اراضي منطقه بلوار ارم اين شهر به زمين خورد. اين مجموعه با همكاري دكتر شاه نظري ساخته خواهد شد و به نظر ميرسد در جذب گردشگر از استانهاي همسايه موثر خواهد بود

- در شهريور ماه امسال همدان برگزاركننده نحستين جشنواره دوبيتي سرايي و رباعي خواني با نام جايزه ادبي باباطاهر خواهد بود.

-بنا به اعلام رييس سازمان ميراث فرهنگي همدان سه اثر تپه هگمتانه، دژ نوشيجان و بقعه استرو مرخاي در فهرست آثار جهاني يوسنكو به ثبت خواهند رسيد

- حميدرضا حاجي بابايي نماينده شهرستان همدان در واكنش به گزارش نقض حقوق شهروندي قوه قضاييه اعلام كرده كه تهيه اين گزارش امري شجاعانه بوده و از وجود موارد مطرح شده اظهار تاسف كرد.

Tuesday, July 12, 2005

زخاك من اگر گندم برآيد






زخاك من اگر گندم برآيد
از آن گر نان پزي مستي فزايد
خمير و نانوا ديوانه گردد
تنورش بيت مستانه سرآيد

زمان رسيدگي به وضعيت اسفناك كهن‌ترين پايتخت كي فرا مي‌رسد؟



ايسنا حركت جديدي را آغاز كرده تا با پيگيري و انعكاس مشكلات همدان، عزم عمومي را براي توجه به آنها جزم كند. مطالب زير از اين سري مطالب‌اند:

تمدن عظيمي در زير مسجد جامع همدان مدفون است


كليساي استپانوس مقدس بر فراز تپه‌ي هگمتانه ناقوسي براي نواختن ندارد


وضعيت اسفناك هگمتانه


آزادسازي اراضي باقي‌مانده، يكي از مهم‌ترين مشكل‌هاست


نظاره‌ي كالبد تمدن ايراني در سفر به هگمتانه

شيري سه‌هزارساله، رهاشده در شهر“
«شير سنگي» همدان متحمل بار بي‌فرهنگي «عشق» است




-------------------------------
با تشكر فراوان و خسته نباشيد از ايسنا و خبرنگاران صديق آن. لازم ديدم در راستاي اقدام جديد و خوبي كه تحت عنوان رسيدگي به وضعيت همدان آغاز كرده‌اند مطالبي را ن به عنوان سوژه براي پيگيري پيشنهاد كنم:

- ساخت و سازهاي غيرقانوني، بي ضابطه و فراواني اغلب توسط مهاجرين در حاشيه‌هاي شهر صورت ميگيرد كه متاسفانه شهرداري و ساير دستگاههاي مسئول گويا تعمدا بر آن چشم بسته‌اند كه تبعات اجتماعي و محيط زيستي اين موضوع جاي بررسي‌هاي زيادي دارد.

- محيط زيست و باغات و درختان همدان: بر اثر گسترش آپارتمان سازي شاهد از بين رفتن درختان زيادي طي سالهاي گذشته بوده‌ايم. به عنوان نمونه متاسفانه منطقه‌اي كه در زمان استانداري مهندس خرم جزو باغات ملي به ثبت رسيد طي سالهاي بعد شاهد ساخت مجتمع مسكوني سعيديه، ساختمان استانداري، ام آر آي بوده و جديدا هم قرار است در بلوار ارم مقابل جاده عباس آباد برجي مسكوني ساخته شود كه معلوم نيست كه چرا نهادهاي محيط زيستي استان هيچگونه حركتي ندارند

-وضعيت خيابان اكباتان و اينكه تبديل به محلي براي نان خشكي‌ها و مال خرها و بزهكاران شده و حقيقتا خياباني كه سالانه گردشگران زيادي از آن براي رسيدن به سايت هگمتانه عبور ميكنند تصوير زشتي را در ذهن حك ميكنند

- مسئله رو به گسترش دستفروشي كه در اين زمينه بايد نگاهي به ابتداي خيابان تختي انداخت كه چگونه شاهد آشغال كاهو و سبزيجاتي هستيم كه توسط آنها فروخته شده و مابقي به شكلي زننده در كنار پياده رو ريخته شده، مسئله صد معبر به خصوص در ميدان مركزي شهر هم مشكل زاست

-تكدي گري: متاسفانه با آغاز تابستان همدان چوب مجاورت با استانهاي محروم‌تر از خود غرب كشور را ميخورد و دوره گردها و خحتي جديدا خيابان خوابهايي را پذيرا شده. مشخص نيست منظره چند گدايي كه تنها بين حد فاصل دو خيابان بوعلي و تختي به زمين نشسته‌اند، صبحها كه شهروندان به سر كار ميروند چه بار روحي و رواني براي آنان دارد

- وضعيت استر و مردخاي: جديدا با نصب دكه‌هاي جديد مطبوعات، شهرداري دكه‌ي خيابان شريعتي را دقيقا مقابل درب ورودي جلويي اين مكان تاريخي نصب كرده كه ديد بيروني استرمردخاي را كور كرده. از طرفي دستفروشان در مقابل اين مكان وضعيتي مشابه آنچه در بالا گفته شد ايجاد ميكنند و در كوچه مجاور آن كه به درب اصلي ورودي ميرسد نيز مهاجرين جنوبي كه در زمان جنگ در ساختمانهاي مربوط به خوابگاه دانشجويي دانشگاه بوعلي اسكان داده شدند سمبوسه و فلافل و ساير غذاهاي بندري را در چرخهاي دستي و مغازه‌‌هاي كوچك درست ميكنند كه با اين اوضاع بوي روغن سوخته و چربي‌اي كه به كف زمين ريخته، اولين منظره‌اي است كه به پيشواز گردشگران ميرود.

- وضعيت گنجنامه: گنجنامه نيز وضعيتي بهتر از جاهاي ديگر ندارد. گويا براي بعضي از مسئولين فرق ميان يك سايت تاريخي-گردشگري با دربند و دركه روشن نيست كه با گرفت عوارضي اجازه ساخت دكه‌هاي محقري كه به فروش اغذيه مي‌پردازند را ميدهد و با اين كار ابهت يك محيط زيباي طبيعي را ميكاهند. دستفروش‌ها هم بي هيچ مانعي در هر كجا كه بخواهند بساط ميگسترانند و زباله‌ي خود را در همان جا ميريزند. ديوار نويسي در كنار آبشار گنجنامه نيز پديده‌ي مضحك و اسفناكي است و از آن بدتر آنكه عده‌اي دور از فرهنگ، در تابلوئي كه ترجمان كتيبه‌ها به فارسي است دست برده‌اند و ...

- اوضاع بازار و بهم خوردن شكل بازار سنتي همدان: ورودي بازار همدان با وضعيتي نامنظم با كف پوشي از سنگهاي خرد شده و بوي نامطبوع يك مغازه‌ي فروش ماهي كه مشخص نيست وجودش در مكاني كه محل ورودي به كل بازار است بر چه اساسي است به استقبال توريست‌ها ميرود. بازار مسگرهاي همدان كه توان بالقوه خوبي در جذب گردشگر داشت متاسفانه بر اثر اهمال‌گري ها تنها طي دو سه سال امروز ديگر اثري از آن نمانده. اگر در بازار همدان سراغ حلبي سازخانه را بگيريد و به آنجا برسيد جز مغازه‌اي رنگ و وارنگ فروش كالاهاي چيني هيچ دكان حلبي سازي نمي‌بينيد. راسته‌ي خرازها نيز تا نيمه در تصرف تعميركاران كفشي رفته كه فضاي زشتي از يك بازار كه در گذشته‌اي نه چندان دور افرادي از طبقه‌اي از معتمدين و اصيل‌ها را در خود جا داده بود، به نمايش گذاشته. متاسفانه عليرغم پيگيري كسبه اين راسته از بازار، شهرداري به بعضي از اين‌ها حتي مجوز سه ساله داده و ديگر راسته‌هاي بازار نيز وضعيتي كمابيش مشابه آنچه گذشت دارند

- وضع نامطلوب چاپ و نشر در استان و به گل نشستن كشتي اولين روزنامه‌ي شهر همدان((اعتماد همدان)) پس از يك سال و نيم فعاليت

- وضعيت صنعت استان و اينكه حتي يك كارخانه يا سد بزرگ و اساسي طي بيست و چندسال گذشته به بهره‌برداري نرسيده و معمولا طرحها با مخالفت عده‌اي از قشري‌ها به استانهاي ديگر رفته

- آلودگي و نياز به رسيدگي سرابهاي نهاوند كه حقيقتا نمود فرصت سوزي و تخريب منابع طبيعي است

-لزوم ايجاد صنايع روستايي براي جلوگيري از مهاجرت‌ها و حتي ايجاد زمينه‌ي مهاجرت معكوس از همدان

- لزوم نگاه و ديد وسيع به مسئله روستاهايي كه در نزديكي شهر همدان قرار دارند و گسترش فرهنگ شهرنشيني در اين مناطق كه دير يا زود به شهر پيوند ميخورند

- مسئله ازدياد اتومبيل و ترافيك‌اي كه به اين ترتيب در آينده‌اي نه چندان دور گريبان شهر را خواهد گرفت

Monday, July 11, 2005

همدان دومين منطقه‌ي جوان دنيا

آيا ميدانيد كه ايران دومين كشور جوان دنياست؟

آيا ميدانيد همدان جوانترين منطقه ايران است؟

خب حالا كه حتما ديگر ميدانيد كه همدان دومين منطقه جوان دنياست آيا ميدانيد چه اقدامي براي اشتغال و رفاه و تفريح اين همه جوان شده است؟

افسوس
...

اردوي آمادگي تيم ملي كشتي آزاد در همدان برپا شد

تهران IranSports.Net_ اردوي آمادگي تيم ملي كشتي آزاد براي شركت در مسابقات جهاني بوداپست مجارستان و بازيهاي ورزشي دانشجويان جهان روز سه‌شنبه در همدان آغاز شد. اعضاي تيم ملي كشتي آزاد كشورمان روز سه‌شنبه با ورود به شهر همدان در هتل "پارسيان ارم" مستقر شدند. در اين اردوي آمادگي "تقي داداشي" در وزن ‪ ۵۵‬كيلوگرم،"مراد محمدي" در ‪ ۶۰‬كيلوگرم ،"مهدي شيرازي"، "حميد محمدنژاد" و "مسعود واحدي" در ‪۶۶‬ كيلوگرم، "مهدي حاجي‌زاده" در ‪ ۷۴‬كيلوگرم، "فريدون قنبري"،"سعيد ابراهيمي" و"مجيد خدايي" در وزن ‪ ۸۴‬كيلوگرم حضور دارند. همچنين "عليرضا رباط مرادي" ،"حميد سيفي" در وزن ‪ ۹۶‬كيلوگرم، " جواد دماوندي"، "سيد ساجد جلالي" و "عليرضا طلوعي" ،"فردين معصومي" و "هادي پور عليجان" در وزن ‪ ۱۲۰‬كيلوگرم، ديگر اعضاي حاضر در اين اردو را تشكيل مي دهند. نخستين تمرين آمادگي ملي‌پوشان كشتي آزاد كشور بعدازظهر امروز(سه شنبه) در ارتفاعات الوند همدان زير نظر مربيان و با انجام تمرينات هوازي برگزار خواهد شد. اردوي آمادگي تيم ملي كشتي آزاد كشور به مدت ‪ ۱۵‬روز در همدان بطول مي‌انجامد.

Monday, July 04, 2005

چند خبر كوتاه

- چاپ روزنامه‌ي اعتماد همدان، بعد از هجده ماه فعاليت، ظاهرا به علت مشكلات مالي متوقف شد. خود اين روزنامه در اين مورد چنين نوشت كه بعضي دستگاههاي اجرايي دولتي عملا ثابت كرده‌اند كه تمايلي به تداوم انتشار روزنامه را ندارند

- در دانشگاه آزاد واحد همدان، چادر سر كردن اختياري شد. گفتني است اين اقدام كم سابقه، پس از پايتخت ، دانشگاه آزاد واحد همدان را نيز شامل شده است

- استاد حسن دانشفر همداني، فرزانه مادستان به رحمت بيكران الهي پيوست

- مهندس سعيد كرجي، مجسمه ساز معروفي كه آخرين نمونه از آثارش در ميدان عين القضات همدان نصب شد، طي يك حادثه دلخراش رانندگي در محور اتوبان همدان به ملاير - بزرگراه خليج فارس- درگذشت

راهپيمايي در يال الوند و گرداگرد همدان

شهر همدان در غرب كشور و در 375 كيلومتري تهران يكي از مناطق كوهستاني ايران است كه ارتفاعت الوند در آن قرار دارد.خط‌الرأس الوند از كوه كلاه قاضي در شرق همدان شروع مي‌شود و پس از گذشتن از چند قله‌ و يخچال به غرب همدان ختم مي‌شود.
تهران _31خرداد 1384_میراث خبر:
جاذبه‌هاي گردشگري، شهاب ميرزايي: شهر همدان در غرب كشور و در 375 كيلومتري تهران يكي از مناطق كوهستاني ايران است كه ارتفاعات الوند در آن قرار دارد.
ارتفاعات الوند قسمتي از رشته كوه‌هاي زاگرس است. تفاوت ارتفاعات زاگرس با البرز در شيب آنهاست. ارتفاعات البرز شيب‌هاي تندي دارند، ولي ارتفاعات زاگرس از شيب ملايم‌تري برخوردارند.
خط‌االرأس الوند از كوه كلاه قاضي در شرق همدان شروع مي‌شود و پس از گذشتن از قله‌هاي يخچال صاحب‌الزمان، اردك مردك، چهار قله، كمر لرزان، الوند، كلاغ لان، دايم برف، قزل ارسلان و گرگز به غرب همدان ختم مي‌شود.
اين مسير كوهپيمايي را با سرعت زياد و آلپي - انفرادي - مي‌شود 2 روزه طي كرد ولي با سرعت كمتر مي‌شود سه روزه طي كرد. براي اين كار ابتدا بايد از همدان به طرف ملاير حركت كرد.گروه پنج نفره كوهنوردي ما پس از خريد مايحتاج 5 نفره كه شامل نان ،كنسرو،بادام زميني،ميوه وتنقلات لازم بود به طرف منطقه حركت كرديم. در 5 كيلومتري جاده ملاير همدان وارد جاده سد اكباتان شديم و پس از گذشتن از سد و روستاي يالپان به روستاي ارزان پول رسيديم.
روستايي زيبا كه معادن سيليس آن بسيار معروف هستند. مسير همدان ارزان پول را بايد با گرفتن ماشين دربستي سواري يا وانت بار طي كرد. راه تا يالپان آسفالت و از آنجا تا ارزان پول خاكي است.
از ارزان پول به طرف قله كلاه قاضي حركت مي‌كنيم. شيب نسبتا تند قله حركت را كمي كند مي‌كند، نزديكي‌هاي غروب به قله رسيديم. شكل قله شبيه كلاه قاضي است و رول پلاك‌هايي كه سنگنوردان به آن كوبيده‌اند در وزش باد صداي دلنشيني دارد. از كلاه قاضي بايد به طرف يخچال صاحب‌الزمان حركت كرد. در ميانه راه با تاريك شدن هوا اتراق كرديم.
پس از خوردن غذاهاي كنسروي، شب را در چادرهايي كه بر پا كرديم خوابيديم. فردا به طرف قله يخچال حركت كرديم. به اين علت به اين قله يخچال مي‌گويند كه در قديم مردم همدان براي تابستان از برف‌هاي آن استفاده مي‌كرده‌اند و برف‌هاي يخچال هيچ گاه كاملا آب نمي‌شده است.قله يخچال با 3850 متر بلند ترين قله خط الراس الوند است
در سمت شمال يال تويسركان قرار دارد و قبل از آن روستاي زيبا و سرسبز سركان. در قسمت جنوبي به علت تابش بيشتر آفتاب منطقه‌ از سبزي بيشتري برخوردار است.در سمت جنوب يال همدان وروستاهاي دره مرادبيگ وسيلوار قرار دارد.
به حركت ادامه مي‌دهيم و پس از گذشتن از قله‌هاي اردك مردك، چهار قله و كمر لرزان شيب تند كمرلرزان را پايين مي‌آييم تا وارد تاريك دره بشويم. جايي كه پيست اسكي همدان وجود دارد. جاده همدان - تويسركان از آن مي‌گذرد و قهوه‌خانه دنج و خوش آب و هواي برات آنجاست . در زير تك درخت‌هاي بيد و روي چمن‌هاي سبز و گل‌هاي زرد مي توانيد استراحت كنيد. پس از صرف نهار سريع بار و بنديل را جمع كرديم تا مسير را ادامه دهيم. نزديك غروب پس از فتح قله الوند و هنگامي كه هوا در حال تاريك شدن است به پناهگاه كلاغ لان رسيديم.
مسيري كه امروز طي كرديم خيلي طولاني بوده است. با خستگي فراوان شام را ‌خوريديم و سريع ‌خوابيديم.
فردا صبح زود از پناهگاه كلاغ لان بيرون زديم و پس از گذشتن از دوزخ دره وصعود قله‌هاي دايم برف و قزل ارسلان و گرگز به روستاي وهنان رسيديم.
روستايي كه مردمي بسيار دوست داشتني و مهربان دارد و درخت‌هاي گردوي ستبر و گل‌هاي محمدي زرد و صورتي و عطر گيج‌كننده آن همه جا را فرا گرفته است.
وهنان با اينكه به شهر همدان نزديك است از بسياري از امكانات ابتدايي محروم است.
از روستاي وهنان با كرايه يك وانت بار و پس از حدود نيم ساعت به جاده همدان - كرمانشاه رسيديم و آنجا پس از چند دقيقه معطلي با كرايه در بست يك ماشين به طرف همدان حركت كرديم كه آن هم بيش از 20 دقيقه طول نكشيد. تهيه غذاي سه روز با كرايه ماشين مبدا و مقصد هزينه هاي اين سفر هستند.

جاذبه‌هاي گردشگري،: هر كس كه به همدان برود.بعد از آرامگاه بوعلي و باباطاهر سري هم به تپه باستاني هگمتانه ميزند.مكاني كه حكايت از سابقه باستاني همدان مي كند،اما متاسفانه به طور شايسته اي اداره ونگهداري نمي شود.«مرضيه غلامي»‌ سرپرست موزه هگمتانه همدان مي‌گويد:‌ «محل كنوني موزه قبلا مدرسه راهنمايي پرورش بوده است كه در سال 1349 به موزه موقت تبديل شد. خانه‌هاي اطراف مدرسه نيز كم‌كم خريداري شد تا تپه هگمتانه به عنوان يك سايت باستاني احيا گردد.
در ابتداي انقلاب طرح بسيار زيبا و جامعي براي ساخت موزه پيشنهاد شد ولي متاسفانه در حد حرف باقي ماند و دچار روزمرگي شد و اين مكان كه قرار بود موقتا موزه باشد. از سال 63 رسما به عنوان موزه انتخاب شد.
مرضيه غلامي، مي‌گويد: «به علت اينكه اين ساختمان بسيار قديمي است و ساختمان آن براي موزه نيز انتخاب نشده ما با مشكلات عديده‌اي روبه‌رو بوده‌ايم گر چه در چند سال اخير فضاي داخلي موزه بازسازي شده است.»
او مي‌گويد: «اولين تيم باستان‌شناسي پس از انقلاب به سرپرستي دكتر «صراف» در اين منطقه به كاوش پرداخت. چند سال عمليات متوقف شد و از سال گذشته گروهي به سرپرستي «رافائل بيشوني» مجددا اكتشافات را آغاز كرده اند. او تعداد بازديدكنندگان را نسبتا خوب مي‌داند و مي‌گويد در حالي كه هواي همدان در زمستان بسيار سرد است، بسياري از گردشگران خارجي در فصل زمستان به موزه هگمتانه مي‌آيند و موزه نيز بروشورهايي به زبان انگليسي، فرانسه و آلماني براي آنها به چاپ رسانده است.»
او در پايان مي‌گويد:‌ «به نظر من به جاي اينكه شما فقط درباره نكات مثبت صحبت كنيد،‌ نكات منفي را نيز بازگو كنيد. بگوييد كه در اين موج جديد بازديد از آثار باستاني و هم‌چنين بازسازي آنها همه چيز دارد ويران مي‌شود. گردشگري كه فرهنگ گردشگري ندارد و به آثار باستاني آسيب مي‌زند. منطقه‌اي كه زيرساخت گردشگري ندارد نمي‌تواند جوابگوي مراجعه‌كنندگان باشد و معمار و بنا و كارگري كه آثار باستاني را مرمت مي‌كند، در واقع آنها را خراب مي‌كند. متاسفانه سازمان از بسياري از نيروهاي متخصصي كه دانشجوي اين رشته هستند استفاده نمي‌كند،‌ رشته‌هايي هم‌چون موزه‌داري، هنرهاي سنتي در سازمان نا ديده گرفته مي شوند و از طرفي ما با انبوه كساني مواجه هستيم كه بدون هيچ‌گونه علاقه و شناختي نسبت به اين مقوله در سازمان استخدام مي‌شوند و نتيجه‌اش اين مي‌شود كه مي‌بينم موزه‌ها غيراصولي گردانده مي‌شوند. هنرهاي سنتي و هنرمندان آن از بين مي‌روند و آثار باستاني بدون رعايت ظرايف بازسازي مي‌شوند. هدف از بازديد از موزه‌ها نقض غرض مي‌شود و من ياد آن ضرب‌المثل قديمي مي‌افتم كه مي‌گويد از طلا گشتن پشيمان گشته‌ايم،‌ لطفا ما را مس كنيد. اي كاش بسياري از اين آثار از زير خاك بيرون نيايند و مرمت نشوند و بازديدكننده‌ها آنها را نبينند. پس لطفا دست نگه داريد و به هيچ چيز دست نزند.»




امامزاده كوه

حافظه‌ جمعي همداني‌ها در موزه بوعلي‌سينا

از جنگ‌نامه تا گنج‌نامه

زمان رسيدگي به وضعيت اسفناك كهن‌ترين پايتخت كي فرا مي‌رسد؟

ترشي گردو يكي از لذيذترين و مشهورترين ترشي‌هاي همدان است.

همدان: قديمي‌ترين شهر تاريخ

به باور هوار، شهر كنوني ”همدان” پايتخت ماد قديم است كه در اوستا آن را ”رگه” ياد كرده‌اند.

بناي نخستين شهر را به دياكو ـ نخستين شاه ماد ـ نسبت مي‌دهند؛ اما سازنده‌ي‌ اين شهر دياكو نبود، زيرا هرچند نام او در كتيبه‌هاي آشوري ديده مي‌شود، ولي مي‌توان گفت كه دياكو همدان را گسترش داده و بر جمعيت آن افزوده است. نام اصلي اين شهر، «هانگ‌ماتانه» بوده كه معناي محل اجتماع را مي‌دهد.

از طرفي، آشوريان باستان به شهرهاي قوم كاسي، عنوان "كاركاشي" داده بودند كه "كار" به معناي قرارگاه يا منزلگاه و "كاشي" اسم قوم "كاسيگ” است. آشورشناسان و مادشناسان، جملگي اين كاركاشي (يا شهر كاسيان) را منطقه كنوني همدان دانسته‌اند. پرفسور گيريشمن ـ باستان‌شناس معروف فرانسوي ـ معتقد است كه اسم قبلي هگمتانه، "اكسايا" يعني شهر كاسي‌ها بوده است. و درمجموع، اعتقاد غالب بر اين است كه شهر هگمتانه را يكي از اقوام آريايي به‌نام مادها ساخته‌اند و نخستين دولت ايراني را در آن بنا نهاده‌اند. ولي نتايج تحقيقات بيانگر آن است كه شهر هگمتانه پيش از انتخاب به پايتختي توسط مادها، وجود داشته و مردماني از قوم كاسي در آن مي‌زيسته‌اند. سپس بازماندگان قوم كاسي، بعدها با طايفه‌اي از آريايي‌ها قوم موسوم به ماد را پديد آورده‌اند و با غلبه بر دولت تجاوزگر آشوري، دولت ماد را بنيان گذاشته، پايتخت خود را كاركاشي قرار داده‌اند. از آن به بعد، اين شهر، هگمتانه نام گرفته است.

مادها گروهي از اقوام آريايي بودند كه از جنوب سيبري به سمت فلات ايران حركت كرده و در غرب ايران ساكن شدند. عواملي مانند رشد اجتماعي و فرهنگي، تماس با گروههاي بومي ساكن فلات ايران، وجود همسايگاني قدرتمند و احساس نيازهاي جديد سياسي و اجتماعي، آنها را وادار به اتحاد و ايجاد حكومتي مقتدر كرد؛ به طوري كه قوي ترين قوم آن روزگار، يعني آشوري، را براي هميشه از صفحه روزگار محو كردند. از نظر معيشتي مادها گله دار و رمه گردان بودند و پدر در خانواده ماد داراي قدرت تامه بود و چندهمسري در بين مردان ماد رواج داشت. معماري اين قوم به گونه‌اي است كه آنها براي ساختن بناها از قير طبيعي استفاده مي كردند. باستان شناسان در تپه گيان گورستان سيلك و گنج زيويه، آثار فلزي و سفالي كشف كرده اند كه همگي نشانگر ذوق و سليقه و مهارت آنان در زمينه هنر و صنعت است. همچنين هنرنمايي بر مفرغ و آهن، سنگ تراشي، سفال سازي و احتمالا نساجي هم پيشرفت فراواني كرده بود. با توجه به آثار محدود به دست آمده، برخي بر اين عقيده اند كه مادها داراي خط و كتابت بوده اند. كه به ظن قوي از خط اورارتويي گرفته شده بود و تصور مي شود يكي از انواع خط ميخي بوده باشد. نمونه هايي نيز از خط هيروگليف از آن دوره به دست آمده است. مسلما آنان در قرن هفتم پيش از ميلاد داراي خط و كتابت بوده اند و گمان مي رود كه اين خط همان است كه امروزه خط باستان پارسي يا خط هخامنشي رديف اول خوانده مي شود؛ ولي در واقع از لحاظ اصل و منشا مادي است.

با توجه به مدارك موجود و آثار كشف شده پژوهشگران بر اين عقيده اند كه مادها از نظر مذهبي به آيين مزداپرستي گرايش بيشتري داشته اند. وجود چند آتشدان در نزديكي شهر ملاير گواهي بر اين مدعاست. همچنين با توجه به مصنوعات منقوش و ديگر شواهد گمان مي رود كه ظاهرا ماديان تا حدودي تحت تاثير اعتقادات آشوري و بابلي مبني بر پرستش الهه هاي مختلف قرار داشتند. مغ ها آداب مذهبي را اجرا مي كردند و در آثار معماري صخره يي بسياري از نقش برجسته ها به آنان تعلق دارد.

امروز عموم باستان شناسان، تپه باستاني هگمتانه، واقع در مركز شهر همدان را كه وسيع ترين تپه باستاني ايران است، بقاياي همان ابنيه عهد كاسي، مادي، هخامنشي و بعد از آن مي دانند. مساحت اين تپه حدود 30 هكتار است كه با در نظر گرفتن بخش هايي كه جزو محدودي از تپه باستاني بود و اينك ساختمانهاي مسكوني بر روي آن ساخته شده، به بيش از 40 هكتار نيز مي رسد.

اين تپه بيضي شكل، در داخل محدوده شهر فعلي همدان و در دو سوي خيابان اكباتان واقع شده است.

واژه هگمتانه در زبان يوناني به صورت "اكباتانا " در آمده است و در كتيبه هاي عيلامي به صورت "اك ماتانو" آمده است. برخي نيز معتقدند: "امدانه" يا "آماداي" كه در كتيبه پيلسر پادشاه آشور آمده به اين محل اطلاق مي شده است. ”هگمتانه” در زبان ارمني، "اهمتان" و در زبان سرياني و پهلوي، ”اهمدان"، در گويش نويسندگان عرب "همدان" و در تورات، "احتمانا" گفته شده است. همچنين سكه هايي از عهد ساساني كشف شده كه محل ضرب آنها "اهمتان" قيد شده است.

گفته هاي هرودت مورخ يوناني، در قرن پنجم قبل از ميلاد، مهمترين ماخذ تاريخي در اين مورد است. وي بناي اوليه اين شهر را به "دياكو" نخستين شهريار ماد نسبت مي دهد (در 728 قبل از ميلاد). هرودت اوضاع سياسي واقتصادي نا مناسب قوم ماد را در دستيابي دياكو به قدرت مؤثر مي داند.

ديگر مورخان يوناني چون پلي‌بيوس، كنزياس، ژوستين و گزنفون، نيز درباره هگمتانه مطالبي جمع آوري كرده اند؛ دياكو پس از اينكه هگمتانه را به پايتختي خود برگزيد، تصميم به ساخت كاخي عظيم و مستحكم به صورت هفت قلعه تو در تو گرفت. به طوريكه كاخ پادشاهي و خزانه، در درون قلعه هفتم قرار داشته باشد. دياكو به تقليد از رنگ آميزي قصرهاي بابلي، دستور داده بود كنگره هاي هر قلعه را به رنگي مخصوص در آورند. به اين ترتيب: رنگ كنگره هاي قلعه اول سفيد، دومي سياه، سومي ارغواني، چهارمي آبي، پنجمي نارنجي، و كنگره، دو باروي داخلي سيمين و زرين بودند و محيط بيروني ترديوار قلعه، تقريبا به اندازه حصار شهر اتن بوده است.

بنا به در خواست دياكو، قوم ماد شهرهاي كوچكي را كه در آن مي زيسته اند، رها ساخته و پايتخت را مورد توجه قرار دادند و در اطراف قلعه شاهي خانه هاي خود را بنا كردند.

پلي بيوس مورخ يوناني (204 تا 132 قبل از ميلاد) مي نويسد: در دامان كوه اورنت، (اورنت يا اورنتس = الوند) شهر هگمتانه با قلعه و ارگ مستحكم و حيرت آوري قرار گرفته، و قصر شاهي، در داخل آخرين قلعه آن استوار شده است. .ضع ساختماني، آرايش عجيب و تزئيناتي كه در آن به كار رفته، به نحوي بوده است كه توصيف آن مبالغه آميز به نظر مي رسد. چوب هايي در آن به مصرف رسيده كه پوشيده از زروسيم است. درها، ستون هاي و رواق هاي آن، با هزاران گونه كنده كاري و نقش و نگار آراسته شده اند. يك ديوار بي پيرايه، و يك تير عاري از زيور، در آن كاخ نيست؛ حتا كاشي هايي كه زينت بخش "ازاره‌ها" و ديوارهاي دورني قصر است، با پوششي از آب نقره، سيم اندود شده و همه چوب ها از جنس سرو و كاج مي باشند.

كنزياس ـ مورخ يوناني و پزشك معروف اردشير دوم هخامنشي ـ (404 تا 3045 قبل از ميلاد) مي نويسد "سميرامين" ملكه آشور، پس از ديدن وضعيت شهر و موقعيت مناسب آن دستور داده، كه براي او در آنجا كاخي بسازند و چون ديده است كه در شهر جديد الاحداث كمبود آب وجود دارد، دستور داده تا با صرف هزينه اي گزاف، نهري ساخته و آب درياچه اي را كه در آن سوي كوه اورنت (الوند) است به اين شهر سرازير كنند. ابوبكر احمد بن محمد اسحاق همداني معروف به اين فقيه، در كتاب البلدان خود كه در حدود سال 290 هجري به تحرير در آمده، به نقل از يكي از دانشمندان پارسي مي نويسد: ”همدان بزرگترين شهر جبال و حدود چهار فرسنگ در چهار فرسنگ بوده است" بخت النصر بعد از فتح و ويراني بيت المقدس، فرمانده اي به نام صقلاب را به قصد تصرف همدان مي فرستد، ولي وي با عدم موفقيت مواجه شده و طي نامه اي به بخت النصر مي نويسد: من به شهري آمده ام داراي بارويي بلند و سركش و مردمي بسيار و كوي و برزن هاي فراخ و رودهاي فراوان و...

پس از انقراض مادها، هر چند هگمتانه مركزيت نخستين را نيافت، ولي به جهت قرار گرفتن در مسير جاده شاهي، كه پارسه (تخت جمشيد) را به پا سارگاد متصل مي كرد، به عنوان پايتخت تابستاني هخامنشيان مورد توجه خاص بود، و از اين رو آن را آباد كردند. در زماني كه داريوش سوم با اسكندر مواجه مي شود. هگمتانه به صورت ويرانه اي بود، ولي داريوش سوم بنا به پيشنهاد ياران خود دستور مي دهد در ميانه شهر، كوشكي بزرگ كه آن را ساروق مي ناميدند، بسازند. در اين كوشك سيصد مخفي گاه براي گنجينه و دارايي ها بر پاشد و براي آن هشت درب آهنين ساختند، كه همه دواشكوبي (دولختي) و هر اشكوب، به بلنداي دوازده گز بود.

درباره چگونگي احداث و نام بنيانگذاران هگمتانه در بين مورخان يوناني، اتفاق نظر وجود ندارد. مورخان اسلامي نيز در اين زمينه با يكديگر اختلاف نظر دارند و در مورد محل دقيق آن هم نظريات متفاوتي ارايه شده است. اما اكثر مورخان، پژوهشگران و باستان شناسان مانند مرحوم مصطفوي، پرفسور گيريشمن، اشميت، لوشاي و پرا دارا، تپه‌اي را كه هم اكنون در شهر همدان به نام هگمتانه معروف است، محل اصلي شهر باستاني هگمتانه مي دانند. حفاري هاي باستان شناسي سالهاي اخير در تپه هگمتانه هم مشخص شده است كه محل كاخ و بناهاي اشاره شده، در تپه هگمتانه كنوني واقع بوده است.

ازجمله ويژگيهاي شهر باستاني هگمتانه معماري و طرح و نقشه منظم اين شهر بوده، كه در بين آثار باستاني به دست آمده كم سابقه است.

مغولان در سال 617 هجري قمري همدان را تصرف و آن را خراب كردند. از زمان صفويه اطلاعات درستي در دست نيست. اين شهر مدت‌ها تا زمان شاه عباس بزرگ محل كشمكش بين ايران و عثماني بوده و از زمان اين پادشاه دوباره به تصرف ايران درآمد و به‌طور كلي مي‌توان گفت كه بخش‌هاي شمالي استان همدان به همراه آذربايجان تا مدتي در دست عثماني‌ها بود.

پس از سقوط دولت صفويه و هرج و مرج داخلي ايران تا ظهور نادرشاه افشار، بار ديگر در سال 1138 هجري قمري عثماني‌ها بر اين شهر دست يافتند، ولي نادرشاه در سال 1145 هجري قمري آن را تصرف و عثمانيها را اخراج كرد. آغامحمد‌خان قاجار اين بنا را خراب و با خاك يكسان كرد، خرابه‌هاي آن اكنون به‌نام تپه‌ مصلا مشهور است. آثاري همچون كليسا و مدرسه، از دوره‌هاي قاجار و پهلوي بر فراز تپه‌ي هگمتانه به چشم مي‌خورد.